Resomeren is een nieuwe en duurzame manier van cremeren waarbij het lichaam tijdens een chemisch proces wordt opgelost in een vloeistof. Dit proces vindt plaats in een stalen drukvat. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van een stof met een hoge pH-waarde, meestal kaliumhydroxide, opgelost in heet water. Resomeren vormt daarmee een alternatief voor cremeren of begraven.

Heel lang was begraven de enige vorm. In de jaren vijftig van de vorige eeuw werd ook cremeren wettelijk toegestaan. Vanaf die tijd konden mensen uit twee vormen kiezen: begraven of cremeren (naast het ter beschikking stellen aan de wetenschap). Daar is nu een derde vorm bijgekomen: resomeren. Ook wel watercrematie of aquameren genoemd. Lees hier meer over hoe resomeren werkt en waarom deze vorm milieuvriendelijker is dan begraven of (vuur)cremeren.

Hoe werkt resomeren of aquameren?

Resomeren wordt ook wel watercrematie of aquameren genoemd. De scheikundige term is alkalische hydrolyse. Er wordt gebruik gemaakt van water in plaats van vuur om het lichaam tot as terug te brengen. In het water zit een kleine hoeveelheid kaliumhydroxide. Dit zorgt ervoor dat het natuurlijke proces dat het lichaam na het overlijden doormaakt, versnelt. Het lichaam lost als het ware op. Wat overblijft is een kalkachtig poeder.

Dit proces gebeurt in een zogenaamde resomator. Het lichaam wordt in een biologisch afbreekbare hoes of wade gelegd. Vervolgens wordt het lichaam in de resomator geplaatst, die zich daarna vult met de wateroplossing. De wateroplossing wordt verwarmd en er wordt druk op gezet om het proces in gang te zetten. De gehele watercrematie neemt ongeveer 3 tot 3,5 uur in beslag. Het water, zo’n 1.500 liter, wordt daarna behandeld en vervolgens gezuiverd via het waterzuiveringssysteem. Zo is de cirkel rond, omdat het water wordt teruggegeven aan de natuur.

Wat is alkalische hydrolyse?

Alkalische hydrolyse is de scheikundige term voor resomeren / aquameren. Resomeren is eigenlijk een chemisch proces. Het lichaam van een overledene of het lijf van een overleden dier wordt opgelost in verwarmd water waar 5% kaliumhydroxide aan toegevoegd is. Kaliumhydroxide is een base, een tegenhanger van zuur, met een hoge pH-waarde. Het water in de resomator wordt behalve verwarmd ook onder druk gebracht. Zo wordt het proces in gang gezet om het lichaam af te breken. Wat overblijft van het lichaam zijn de botten en tanden. Deze worden vermalen tot een kalkachtig wit poeder, dat aan de nabestaanden wordt meegegeven (net als de as na een vuurcrematie).

Het restwater is vrij van DNA. Met behulp van zwavelzuur wordt de pH-waarde teruggebracht naar een onschadelijk niveau. Afvoeren gebeurt via het riool, waarna het gezuiverd kan worden via het waterzuiveringssysteem. De nabestaanden kunnen uiteraard ook een deel van het restwater meekrijgen. Implantaten zoals kunstheupen en kunstknieën worden niet afgebroken en kunnen worden gerecycled.

Kosten resomeren

Live muziek bij de afscheidsbijeenkomst geeft veel sfeer. Zang, instrumentaal of samen, er is veel te kiezen. De muziek kan troost bieden en maakt een afscheid heel persoonlijk. Of je nou kiest voor bekende nummers die gezongen worden, of klassieke pianomuziek, de muziek neemt je mee. Naar het lievelingsnummer luisteren van je overleden dierbare brengt je even heel dicht bij hem of haar. In dit artikel belicht ik graag een aantal mogelijkheden op het gebied van live muziek bij de afscheidsbijeenkomst.

Een gezongen levensverhaal

Een bijzondere manier van live muziek bij de afscheidsbijeenkomst is een gezongen levensverhaal of levensloop. Stukjes tekst worden afgewisseld met (fragmenten van) toepasselijke liedjes. Dit wordt live voorgedragen tijdens het afscheid, ondersteund door iemand op piano bijvoorbeeld. Zo ontstaat een heel persoonlijk en warm geheel. 

De mensen van Luizter verzorgen zo’n gezongen levensverhaal. Ook wel ‘Luizterverhaal’ genoemd. Een van hun uitvaartsprekers komt persoonlijk langs om kennis te maken en te luisteren naar de verhalen over je dierbare. Vervolgens zal hij of zij het levensverhaal schrijven en aan jullie voorleggen, net als de gekozen liedfragmenten. Overigens kun je ook kiezen voor een levensverhaal zonder die muziekfragmenten. 

Wil je meer weten? Op de website van Luizter vind je meer informatie én een aantal video’s met voorbeelden van een gezongen levensverhaal. Mocht je graag zo’n gezongen levensverhaal voor je eigen dierbare willen op zijn of haar uitvaart, dan help ik je natuurlijk om dit te regelen.

Klassieke muziek live

Klassieke muziek die live gespeeld wordt is heel passend bij een afscheid. Als je dierbare daar van hield of jullie zelf natuurlijk. Pianomuziek of meerdere instrumenten samen omlijsten de uitvaart op een ingetogen manier. Vaak hebben musici een repertoire waaruit je kunt kiezen, maar ze studeren ook nummers op verzoek in.

Er zijn veel professionele musici die gespecialiseerd zijn in live muziek bij afscheidsbijeenkomsten. Maar hoe vind je ze en hoe weet je of ze goed zijn? Een onderneming die hierbij helpt is ‘Fermate live uitvaartmuziek’. Je legt bij hen je muzikale wensen neer en zij zorgen voor de uitvoering. Alles gaat in goed overleg. Niet alleen klassieke muziek is mogelijk, ook popmuziek.

Neem een kijkje op de website van Fermate voor meer informatie over hun werkwijze en mogelijkheden. Ik help het je graag regelen als je hier interesse in hebt.

Bijzondere instrumenten

Er zijn een aantal instrumenten waar je misschien niet zo gauw aan denkt als je graag live muziek bij de afscheidsbijeenkomst wilt. Maar er is meer mogelijk dan je denkt. Wat denk je bijvoorbeeld van een doedelzakspeler? De klanken van een Schotse doedelzak geven een speciale omlijsting van het afscheid. Dit kan binnen, maar zeker ook buiten op de begraafplaats bijvoorbeeld. Denny Myles is van Schotse komaf en gespecialiseerd in het spelen op een Schotse doedelzak bij afscheidsbijeenkomsten.

Ook een harp is een bijzonder instrument en zeer geschikt als live muziek bij de afscheidsbijeenkomst. De warme en sprookjesachtige klank van een harp kan een rustgevende en troostende werking hebben. Je kan de sprekers afwisselen met harpmuziek, maar het is ook heel geschikt als achtergrondmuziek bij bijvoorbeeld een kaarsenritueel of bij het binnendragen van de kist. Bij goed weer kan er zelfs buiten aan het graf worden gespeeld. Er zijn meerdere harpisten in het land die gespecialiseerd zijn in spelen op uitvaarten, zoals Sophie van Dijk en Petra Rosa Vlasman.

Een laatste instrument dat ik hier wil benoemen is de trompet. Een trompet heeft weer een heel eigen geluid en klank. Stel je dat eens voor buiten op een begraafplaats, die mooie, gedragen klanken. Maar ook geschikt voor binnen, in de kerk of aula van het crematorium. Ik heb eens mogen luisteren naar ‘The last post’ bij een afscheid, echt een kippenvel moment. Voor live trompetmuziek kun je bijvoorbeeld terecht bij Uitvaart Trompettist. Op de website staan ook audio voorbeelden, stukjes muziek om te beluisteren.

Swingend naar het graf

Binnen de Surinaams-creoolse gemeenschap wordt een overledene vaak letterlijk swingend naar het graf begeleid. Er speelt een live band en zes dragers voeren een ritmische dans uit, met de kist op hun schouders. Deze dragers maken deel uit van een dragersvereniging en oefenen regelmatig om dit ritueel goed uit te kunnen voeren. Een bekende dragersvereniging is Wi Kan Doe. Deze vereniging kan bijvoorbeeld ook helpen bij de rituele bewassing.
De danspassen en plotselinge schijnbewegingen moeten ervoor zorgen dat de geest van de overledene hem of haar niet kan volgen naar het graf. Een bijzonder ritueel om mee te maken. Een voorbeeld van een overledene die swingend naar (in dit geval) binnen wordt gebracht, vind je in dit filmpje van RTV Oost.

Heb je een vraag over live muziek, of bijvoorbeeld over je uitvaartverzekering of het voorbereiden of regelen van een begrafenis of crematie? Er is tegenwoordig meer mogelijk dan je denkt bij een uitvaart. Of dit nu gaat om de locatie, specifieke wensen van de overledene of nabestaanden, de auto, omhulsel of de aankleding. Bel of mail me gerust, ik sta je graag te woord, volledig vrijblijvend.

Een wade is een doek waar je je overleden dierbare inwikkelt. Ook wel lijkwade, uitvaartwade, afscheidswade of wikkeldoek genoemd. Een wade om je dierbare in te wikkelend is toegestaan bij begraven, natuurbegraven en cremeren. Het vormt een (duurzaam) alternatief voor een kist als ‘omhulsel’ voor je overleden dierbare. In verschillende culturen wereldwijd kent deze eeuwenoude traditie van waden diepe wortels. In Nederland wint het gebruik ervan langzaam aan populariteit, hoewel de meeste families voor de ‘traditionele’ houten kist kiezen. In dit blog wat meer tekst en uitleg over waden en over de mogelijkheden van deze stoffen omhulsels.

Wade voor een persoonlijk afscheid

In een tijd waarin duurzaamheid en persoonlijke keuzes steeds belangrijker worden, vinden steeds meer mensen hun weg naar deze, eigenlijk al eeuwenoude, manier van ‘omhullen’. Een overleden dierbare in een wade wikkelen wordt ook wel als ‘zachter’ omschreven. Iemand ligt niet in een harde, houten kist, maar is gewikkeld in zachte stof.

Omdat je meestal de contouren van het lichaam blijft zien, is iemand nog steeds dichtbij en benaderbaar. Het maakt een afscheid daardoor heel persoonlijk. Ook het selecteren van een specifieke stof, het betrekken van familieleden bij het maken van de wade of het kiezen van een ontwerp dat iets zegt over de persoonlijkheid van de overledene, maakt het gebruik van lijkwaden tot een zeer persoonlijke keuze. Bovendien kunnen nabestaanden hun dierbare overledene zelf inwikkelen, toedekken en -als ze willen- zelf de wade sluiten. Een mooi ritueel.

Tegelijkertijd vinden veel mensen het juist een beetje ‘eng’ om iemands contouren nog te zien. Vaak bestaat de wade uit twee lagen stof, waardoor de vorm van het lichaam minder zichtbaar is. Maar het moet je dus wel liggen om je overleden dierbare vrij duidelijk onder de stof te zien liggen.

Een duurzaam alternatief

In sommige culturen staat de lijkwade symbool voor puurheid en eenvoud. In Nederland kiezen steeds meer families voor duurzame alternatieven bij een uitvaart, waaronder een lijkwade. Lijkwaden zijn vaak gemaakt van biologisch afbreekbare materialen, waardoor ze een milieuvriendelijkere optie zijn dan traditionele houten kisten. Denk aan katoen, wol, zijde of linnen.

Waden zijn online te koop (zie onderaan voor linkjes), maar een eigen doek gebruiken mag ook. Zorg er dan wel voor dat deze doek groot genoeg is en van een natuurlijk materiaal is.

Wade en opbaarplank

Iemand die in een wade is gewikkeld, wordt vervolgens op een opbaarplank gelegd (ook wel draagbaar genoemd). Op die manier kan de overledene op een respectvolle manier verplaatst worden. In crematoria is het zelfs verplicht om iemand op een opbaarplank te leggen. Als de opbaarplank geen vlakke ondergrond heeft, dan moet je gebruik maken van een extra inschuifplank. Dit om het invoerproces veilig en zonder haperen te laten verlopen.

Een opbaarplank kan uit verschillende materialen bestaan, zoals bamboe, wilgentenen of wilgentakken. Ook kun je het combineren met een (rieten) mand of zelfs een kist als je wil. Maar een wade komt denk ik het meest tot zijn recht in combinatie met een opbaarplank. Zo blijft het gevoel van eenvoud en nabijheid bestaan.

Overigens hoeft een opbaarplank geen ‘platte’ plank te zijn (vaak met opstaande rand). Het kan ook een soort schaal zijn, van wilgentenen bijvoorbeeld, met iets rondere vormen.

Voorbeeld van een wade en wilgentenen schaal bij wijze van opbaarplank. Het geheel staat op een rouwbakfiets. Deze foto is in scene gezet.

Tot slot

Je overledene dierbare stapje voor stapje wikkelen in een wade en deze zelf sluiten, is een persoonlijk en mooi ritueel. Je dekt iemand letterlijk toe, met zachtheid. In de vouwen van de stof kun je eventueel bloemen, briefjes of tekeningen stoppen die je je dierbare wilt meegeven.

Hoewel de interesse toeneemt, kiezen nabestaanden nog niet heel vaak voor een wade. Onbekend maakt ook onbemind, wellicht helpt dit artikel om voor jezelf een bewuste keuze hierin te maken.

Handige websites: wikkelgoed.nl en uitvaartwade.nl.

Heb je een vraag over bijvoorbeeld lijkwaden, je uitvaartverzekering of het voorbereiden of regelen van een begrafenis of crematie? Er is tegenwoordig meer mogelijk dan je denkt bij een uitvaart. Of dit nu gaat om de locatie, specifieke wensen van de overledene of nabestaanden, de auto, omhulsel of de aankleding. Bel of mail me gerust, ik sta je graag te woord, volledig vrijblijvend.

Eerder schreef ik al over Wereldlichtjesdag, het moment waarop we overleden kinderen herdenken. Nu vertel ik graag over ons programma van dit jaar, 10 december 2023, in Zutphen/Warnsveld. Een herdenking met warme woorden, mooie muziek en natuurlijk kaarsjes. Eenieder die een kind heeft verloren, recent of langer geleden, is van harte welkom. Geen dag vullend programma, maar een paar uurtjes in de vroege avond. Voor herdenking, herkenning, steun en troost.

Kort over Wereldlichtjesdag

Ieder jaar op de tweede zondag in december is het WereldlichtjesDag. Wereldwijd komen mensen bij elkaar om (hun) overleden kinderen te herdenken. Zij steken om 19.00 uur een kaarsje aan, zodat door de verschillende tijdzones in de wereld een golf van licht ontstaat. De wereld wordt zo een klein beetje lichter voor degene die hun kind(je), broer, zus of kleinkind hebben verloren. 

WereldLichtjesDag is in 1997 in Amerika ontstaan als ‘Worldwide Candle Lighting’. Wat begon als een kleinschalig initiatief, is uitgegroeid tot een wereldwijde herdenking. Sinds 2006 wordt het ook in Nederland gevierd, met zowel georganiseerde bijeenkomsten als informele herdenkingen in huiselijke kring. Het gemeenschappelijke is dat iedereen om 19.00 uur lokale tijd een kaarsje aansteekt, of je dat nou thuis doet of tijdens een bijeenkomst elders.

Herdenking 10 december 2023, Zutphen/Warnsveld

Ook in Zutphen/Warnsveld zullen we daar dit jaar de gelegenheid voor bieden. Op zondag 10 december bent u vanaf 18.15 uur van harte welkom in Zorgwooncentrum Den Bouw in Warnsveld. Koffie en thee staat voor u klaar.

Of het nu om een klein kindje of volwassen kind gaat, kort geleden of al wat langer geleden overleden, we willen alle kinderen herdenken. Ouders, broers, zussen, opa’s, oma’s en vrienden van overleden kinderen zijn allemaal welkom. Samen creëren we een warme herdenking, met muziek, mooie woorden, hartjes voor de namen van de overleden kinderen en natuurlijk kaarsjes.

Bij binnenkomst krijgt u van ons een papieren hart, waar u de naam van het overleden kind op kunt schrijven. U kunt het hartje vervolgens ophangen in een van de takken die klaar staan. Na inleidende woorden zullen we luisteren naar muziek, dwarsfluit begeleidt door piano. Wanneer het tijd is om de kaarsjes aan te steken, zullen we een voor een de hartjes uit de takken halen, de naam voorlezen en u de gelegenheid geven om een kaarsje aan te steken.

Na afloop is er gelegenheid elkaar te ontmoeten, met een kopje koffie of thee of een glaasje limonade. Kinderen zijn ook van harte welkom.

Praktische informatie

De bijeenkomst wordt op zondag 10 december gehouden in Zorgwooncentrum Den Bouw, Abersonplein 9 in Warnsveld. Inloop vanaf 18.15 uur, de bijeenkomst begint om 18.30 uur tot ongeveer 19.30 uur.

De bijeenkomst wordt georganiseerd door ritueelbegeleider Jacobine de Meij en mijzelf, in samenwerking met Fanny Poteau, dwarsfluit en Derk-Jan Winkel, piano.

Als u wilt komen om een kaarsje aan te steken, dan vinden we het fijn als u zich van tevoren aanmeldt. Dit kan via het mailadres merlijn@inessentieuitvaarten.nl. Bezoek ook onze Facebookpagina voor de laatste informatie.

Wees welkom!

Heb je een vraag over Wereldlichtjesdag, je uitvaartverzekering of het voorbereiden of regelen van een begrafenis of crematie? Er is tegenwoordig meer mogelijk dan je denkt bij een uitvaart. Of dit nu gaat om de locatie, specifieke wensen van de overledene of nabestaanden, de auto, kist of de aankleding. Bel of mail me gerust, ik sta je graag te woord, volledig vrijblijvend.

Heb je vrije keuze voor een uitvaartverzorger als je een uitvaartverzekering heb? Driekwart van de Nederlanders heeft een uitvaartverzekering. Er zijn verschillende soorten verzekeringen, met hun eigen voorwaarden. Belangrijke vraag is, ben je vrij om een uitvaartverzorger naar eigen wens uit te kiezen? Of ben je gebonden aan de verzekeraar waar je je verzekering hebt afgesloten? En wat betekent het als je dan toch voor een ander wilt kiezen? Ik heb dit voor je uitgezocht. En ben je nog op zoek naar een uitvaartverzekering? Ik heb ook gekeken waar je je kunt verzekeren met vrije keuze voor een uitvaartonderneming, naar eigen wens (los van de vraag of je zo’n verzekering echt nodig hebt).

Uitvaartverzekeringen in het kort

Een uitvaartverzekering helpt je bij het dekken van de kosten van een begrafenis of crematie. Er zijn doorgaans twee soorten uitvaartverzekeringen: de kapitaalverzekering en de naturaverzekering.

Bij een kapitaalverzekering wordt een bepaald bedrag uitgekeerd bij overlijden. De hoogte van het verzekerde bedrag bepaalt de verzekeringnemer bij het afsluiten van de verzekering. De nabestaanden bepalen waaraan ze het bedrag uitgeven. Dit hoeft niet verplicht aan de uitvaart besteed te worden.

De verzekeraar keert bij een naturaverzekering uit ‘in natura’. Dat wil zeggen in de vorm van diensten en producten zoals een kist, vervoer, rouwkaarten en catering. Een dienstenpakket noemen we dat ook wel. Elke verzekeraar bepaalt zelf wat ze precies in dit pakket stoppen en tot welk maximum bedrag.

Vrije keuze voor een uitvaartverzorger?

De mogelijkheid om een zelf uitvaartonderneming te kiezen, hangt sterk af van het type uitvaartverzekering dat je hebt.

Als je een kapitaalverzekering hebt, heb je over het algemeen de vrijheid om de uitvaartonderneming van jouw keuze te selecteren. Dit betekent dat je niet gebonden bent aan een specifieke onderneming. Je hebt de flexibiliteit om te kiezen op basis van je persoonlijke voorkeuren. Het verzekeringsgeld wordt uitgekeerd aan je nabestaanden, en zij zijn verantwoordelijk voor het regelen van de uitvaart en het betalen van de rekeningen.

Bij een naturaverzekering wordt het lastiger om zelf een uitvaartonderneming te kiezen. Vaak heeft de verzekeraar al een contract met een specifieke uitvaartonderneming of verzorgt zelf de uitvaarten, en je bent gebonden aan de diensten die in je polis zijn opgenomen. Dit kan betekenen dat je weinig tot geen keuze hebt in de uitvaartonderneming.

Je wilt een andere onderneming dan die de verzekeraar aangeeft

Heb je te maken met een naturaverzekering en wil je graag je eigen uitvaartverzorger kiezen, dan mag dat op zich wel. Dit is echter meestal onaantrekkelijk financieel gezien. Je krijgt dan een bedrag uitgekeerd dat (veel) lager is dan de waarde van het pakket diensten. Dit betekent meestal dat je zelf nog moet bijbetalen voor de uitvaart.

Daar tegenover staat dat je wel de uitvaart kan regelen met een uitvaartbegeleider waar jij je het prettigst bij voelt. Als de verzekeraar iemand stuurt moet je maar afwachten of het klikt. Als je overigens totaal geen klik voelt met iemand die is gestuurd, dan staat het je vrij om bij de verzekeraar om iemand anders te vragen.

Maar eerlijk gezegd? Het is eigenlijk appels met peren vergelijken. Een naturaverzekering vertegenwoordigt namelijk een bepaald pakket diensten. Ga je met de verzekeraar in zee (Dela en Monuta zijn momenteel de grootste partijen op dit vlak), maar heb je andere wensen dan wat vanuit het pakket wordt vergoed, dan betaal je alsnog een extra bedrag. Het hoeft dus zeker niet zo te zijn dat je duurder uit bent als je met een naturaverzekering kiest voor een andere uitvaartbegeleider.

Verzekering met vrije keuze

Als je van plan bent om een uitvaartverzekering af te sluiten, dan heb je met een kapitaalverzekering de meeste keuzevrijheid. Als je dan ook nog kiest voor een verzekeraar die zelf geen uitvaarten regelt, dan ben je het meest onpartijdig uit. Ik heb er geen aandelen in, maar voorbeelden van zo’n verzekeraar zijn a.s.r. en Twenthe Uitvaartverzekering. Overigens is het aanbod de laatste jaren beperkter geworden. Je kunt bijvoorbeeld niet meer terecht bij Nationale Nederlanden, de Goudse en Centraal Beheer voor een nieuwe uitvaartverzekering. Reeds afgesloten verzekeringen verliezen hun waarde gelukkig niet.

Tot slot

Met dit artikel heb ik duidelijkheid willen geven over wanneer je wel of niet vrije keuze hebt voor een uitvaartbegeleider. Heb je al een verzekering lopen en kom je er niet zo goed uit hoe deze in elkaar zit, dan wil ik gerust met je meekijken. Geheel vrijblijvend natuurlijk. Het is in ieder geval goed om voor jezelf te checken wat voor soort uitvaartverzekering je hebt en wat de voorwaarden zijn. Dan kan jij of je nabestaanden een bewuste keuze maken voor een uitvaartbegeleider die de uitvaart gaat regelen.

Heb je een vraag over je uitvaartverzekering, het voorbereiden of regelen van een begrafenis of crematie? Er is tegenwoordig meer mogelijk dan je denkt bij een uitvaart. Of dit nu gaat om de locatie, specifieke wensen van de overledene of nabestaanden, de auto, kist of de aankleding. Bel of mail me gerust, ik sta je graag te woord, volledig vrijblijvend.

Spiritualiteit vind ik een intrigerend onderwerp, zeker in combinatie met uitvaarten. Maar wat is spiritualiteit eigenlijk? Het is een breed begrip. Jij hebt er waarschijnlijk andere ideeën bij dan een ander die dit leest. Daarom een blog over waar spiritualiteit bij uitvaarten voor mij over gaat. Spiritualiteit, in verschillende vormen, kan steun bieden tijdens uitvaarten. En dat is voor mij het belangrijkste, dat je ergens steun bij vindt in die moeilijke tijd.

Rol en betekenis

Dood gaan hoort bij het leven, maar het afscheid nemen van geliefden kan moeilijk zijn. In die tijd van verdriet zoeken mensen naar troost en betekenis. Het toevoegen van spirituele rituelen en symbolen aan een ceremonie kan een diepere betekenis geven aan het afscheid. Het geeft de verbinding weer tussen de overledene, hun geliefden en iets hogers.

Dat is waar spiritualiteit voor mij over gaat. Over het vinden van betekenis en een connectie met iets groters dan onszelf. Bij uitvaarten kan spiritualiteit troost bieden en een gevoel van verbondenheid geven. Ongeacht iemands religie, achtergrond of tradities, kan spiritualiteit hoop bieden te midden van verdriet.

Rituelen en symbolen bij uitvaarten

Spiritualiteit is vaak gericht op ons innerlijke leven, persoonlijke groei en het streven naar een hoger bewustzijn. Hier horen rituelen en symbolen bij. Spirituele rituelen zijn handelingen of ceremoniën die worden uitgevoerd om een diepere betekenis of verbinding met het spirituele rijk te ervaren. Ze kunnen troost bieden bij een uitvaart en uitdrukken hoe iemand in het leven stond.

Hieronder volgen een aantal voorbeelden van spirituele rituelen. Je kunt er natuurlijk je eigen draai aan geven bij een afscheid. Het belangrijkste is dat het goed voelt, dat het past bij je overleden dierbare en ook bij jezelf.

• Gebeden en mantra’s kun je zien als gemeenschappelijke spirituele rituelen bij een uitvaart. Je vraagt ermee om zegeningen voor de overledene of om het vinden van rust en vrede. Uitgesproken door een voorganger, familieleden of zelfs de genodigden. Hoe bijzonder is dat, om samen een gebed of mantra uit te spreken.
• Kaarsen aansteken gebeurt veel tijdens een afscheid. Je zet je overleden dierbare nog eenmaal in het licht, een mooie handeling ter nagedachtenis aan hem of haar. Spiritueel of niet, het kan een gevoel van licht en hoop symboliseren in een tijd van duisternis.
• Het branden van wierook en wierookstokjes heeft diepe spirituele betekenis in veel culturen. Het wordt beschouwd als een manier om gebeden naar de hemel te dragen en een zuiverende en rustgevende sfeer te creëren. Niet elke locatie waar je een afscheidsbijeenkomst kan houden staat wierookstokjes toe. De geur blijft vaak lang hangen en dit kan storend zijn voor anderen. Informeer hier dus goed naar of denk na over een andere plek (ergens buiten bijvoorbeeld) waar je deze handeling kan uitvoeren, voorafgaand aan de afscheidsbijeenkomst.
• Het loslaten van witte duiven of andere vogels wordt in sommige culturen gezien als symbool van de ziel die vrijkomt en naar de hemel vliegt. Dit ritueel staat voor vrede en vrijheid na de dood. 
• Momenten van stilte en meditatie worden vaak ingelast in uitvaartceremonies. Dit geeft de aanwezigen de kans om persoonlijk te reflecteren, te bidden of gewoon in stilte te rouwen.

Of en voor welke rituelen je kiest hangt af van de spirituele tradities, culturele achtergrond en persoonlijke voorkeuren van je overleden dierbare en van jezelf. Het belangrijkste is dat deze rituelen troost en betekenis kunnen bieden tijdens een moeilijke tijd van afscheid nemen.

Tot slot

Spiritualiteit bij uitvaarten kan troost en betekenis bieden aan rouwenden. Door spirituele rituelen of symbolen toe te voegen, kunnen we diepere verbondenheid ervaren. Ongeacht onze overtuigingen kunnen we met spiritualiteit de overgang van leven naar dood eren en onze band met iets groters dan onszelf erkennen.

Of het jou aanspreekt is natuurlijk persoonlijk, wellicht heb je er niet zoveel mee. Mensen kunnen op verschillende manieren en in verschillende vormen een spirituele ervaring vinden. Bij een uitvaart hoef je het ook niet zo specifiek te benoemen. Je bent er vaak ongemerkt al mee bezig. Een kaarsje branden, een bloem neerleggen, stil zijn. Maar misschien troost het een beetje om op deze manier ook -bewust- dankbaar te zijn voor iemands leven en de overgang naar diens dood te eren.

Heb je een vraag over het voorbereiden of regelen van een begrafenis of crematie? Er is tegenwoordig meer mogelijk dan je denkt bij een uitvaart. Of dit nu gaat om de locatie, specifieke wensen van de overledene of nabestaanden, de auto, kist of de aankleding. Bel of mail me gerust, ik sta je graag te woord, volledig vrijblijvend.